กฎหมายลิขสิทธิ์
โดย...ดร.สุทธิชัย ปัญญโรจน์
ถ้า พูดถึงเรื่องกฎหมายลิขสิทธิ์ ต้องถือว่าคนไทยจำนวนมากยังไม่ค่อยเข้าใจและหลายคนทำผิดกฎหมายลิขสิทธิ์โดย ไม่รู้ตัวหรือตั้งใจ เช่น การคัดลอกถ่ายเอกสารหนังสือ ตำราต่างๆ ตามร้านถ่ายเอกสารเพื่อจำหน่าย , การคัดลอกแผ่น vcd dvd ภาพยนตร์ เพลง ต่าง ๆ , การที่คนหนึ่งถ่ายภาพวัดวาอารามต่างๆ แล้ว ถือว่าเป็นลิขสิทธิ์ของผู้ถ่ายแล้วมีคนนำไปใช้โดยไม่ขออนุญาต ฯลฯ สิ่งต่างๆเหล่านี้ถือว่าเป็นการละเมิดลิขสิทธิ์ มีความผิดตามกฎหมายแต่คนไทยส่วนใหญ่ยังไม่ทราบเพราะเห็นหลายๆคนเขาทำกันในบท ความฉบับนี้เราจะมาพูดถึงกฎหมายลิขสิทธิ์กัน
กฎหมาย ลิขสิทธิ์เป็นกฎหมายที่ให้การคุ้มครองแก่ผู้สร้างสรรค์งานของตนเอง โดยไม่ให้มีผู้อื่นกระทำการผลิตซ้ำ ดัดแปลง โดยไม่ได้รับอนุญาต ซึ่งงานคุ้มครองเหล่านี้เป็นไปตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ.2537 กำหนด งานที่ได้รับการคุ้มครอง คือ งานสร้างสรรค์ประเภท นาฏกรรม ศิลปกรรม วรรณกรรม ภาพยนตร์ สิ่งบันทึกเสียง โสตทัศนวัสดุ ดนตรี งานแพร่ภาพแพร่เสียง ฯลฯ สำหรับ งานด้านวรรณกรรม กระผมขอขยายรายละเอียดเพิ่มเติมได้แก่พวกงานนิพนธ์ทุกชนิด เช่น จุลสาร หนังสือ สิ่งเขียน สิ่งพิมพ์ สุนทรพจน์ คำปราศรัย ปาฐกถา เทศนา รวมถึงโปรแกรมคอมพิวเตอร์ สิ่งเหล่านี้จะคุ้มครองลิขสิทธิ์ทันทีเมื่อสร้างเสร็จโดยไม่ต้องมีขั้นตอน ทางกฎหมายใดๆ อีกทั้งยังไม่ต้องเผยแพร่แก่สาธารณชนก่อน ดัง นั้น ผู้ใดจะเอาผลงานของเจ้าของลิขสิทธิ์ต้องได้รับการยินยอมก่อน การมีกฎหมายลิขสิทธิ์คุ้มครองทำให้ผู้ผลิตงานมีกำลังใจในการทำงานอีกทั้งยัง สามารถเปลี่ยนแปลงชีวิตของตนได้ ดังเช่น มหาเศรษฐีที่ร่ำรวยที่สุดในโลกคนหนึ่ง อย่างบิลเกต ซึ่งได้ผลิตซอฟแวร์ไมโครซอฟขึ้นแล้วนำไปขายทั่วโลกจนร่ำรวยขึ้นอย่างรวดเร็ว หรือ เจ้าของกูเกิ้ล เซริร์ชเอนจินระดับโลก หรือ เจ้าของผลงานหนังสือ แฮรี่ พอลเตอร์ เป็นต้น หากไม่มีกฎหมายลิขสิทธิ์ก็จะทำให้ผู้สร้างสรรค์ผลงานหมดกำลังใจและไม่อยาก สร้างสรรค์ผลงานเพื่อเป็นประโยชน์แก่สังคมและโลก สำหรับ งานที่ไม่มีลิขสิทธิ์นั้น คือ งานที่ทุกคนสามารถนำไปใช้ได้โดยไม่ต้องขออนุญาตก่อนซึ่งจะนำไปใช้ประโยชน์ ส่วนรวมหรือส่วนตัวก็ได้ ได้แก่ ข่าวประจำวัน รัฐธรรมนูญ กฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ ประกาศ คำสั่ง คำชี้แจงและหนังสือโต้ตอบของกระทรวง ทบวง กรม หรือหน่วยงานอื่นใดของรัฐหรือของท้องถิ่น คำพิพากษา คำสั่ง คำวินิจฉัย และรายงานของทางราชการ เป็นต้น มีคนมักถามผมว่า ลักษณะอย่างไรจึงถือว่าเป็นการละเมิดลิขสิทธิ์ การกระทำที่ถือว่าเป็นการละเมิดลิขสิทธิ์ คือ การ นำผลงานของผู้สร้างสรรค์ไป ขาย ให้เช่า เผยแพร่ต่อสาธารณชน นำหรือสั่งเข้ามาในประเทศ แจกจ่ายในลักษณะที่อาจก่อให้เกิดความเสียหายแก่เจ้าของลิขสิทธิ์ ฯลฯ สำหรับ โทษทางกฎหมายมีทั้งทางแพ่งและทางอาญา กล่าวคือ ต้องมีโทษปรับตั้งแต่สองหมื่นบาทถึงสองแสนบาท หากพฤติกรรมทำละเมิดดังกล่าวเพื่อการค้า ผู้กระทำจะต้องโทษจำคุกตั้งแต่หกเดือนถึงสี่ปี หรือปรับตั้งแต่หนึ่งแสนบาทถึงแปดแสนบาทหรือทั้งจำทั้งปรับ แต่ จากการสังเกตของกระผม ในประเทศไทยเรากฎหมายมีผลบังคับใช้ หรือนำไปปฏิบัติไม่เคร่งครัดเท่าที่ควร หากวิเคราะห์ดูแล้ว หากปฏิบัติกันอย่างจริงจัง เราจะเห็นผู้กระทำผิดกฎหมายลิขสิทธิ์อีกมากมายเลยทีเดียว สำหรับกรณีที่เกิดการฟ้องร้องกันขึ้น ส่วนใหญ่มักมี ผลประโยชน์มาก แต่หากมีผลประโยชน์น้อย ผู้ฟ้องอาจไม่คุ้มค่าเนื่องจาก เสียเวลา เสียเงิน และปวดหัวกับการมีเรื่องมีราว จึงไม่มีการฟ้องร้องกันขึ้น ดัง นั้น หากจะคัดลอกผลงานหรือดัดแปลงของใคร ก็ควรจะขออนุญาตเจ้าของผลงานเขาด้วย อีกทั้งควรศึกษาด้วยว่า การกระทำในลักษณะไหนจึงถือว่ามีความผิดกฏหมายที่เกี่ยวกับลิขสิทธิ์ |
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น